Kuru Pastel Resim

Kuru Pastel Resim

Kuru Pastel Resim Teknikleri

Pastel de, diğer tüm resim teknikleri kadar renkli ve canlı bir görünüm sağlar. Kuru bir teknik olduğu gibi pudramsı yüzeyi ışığın kurulmasını güçlendirir ve bu yüzden de hiçbir tekniğin ulaşamayacağı bir renk yoğunluğu taşır. Kuru olduğundan kâğıdın ya da boyanın kurumasını beklemek gibi sinir bozucu bir yanı yoktur. Kuru boyayı elimize alır, rengi doğrudan resmin yüzeyine aktarırız. Bu boya içinde yağ ya da zamanla sararıp çatlamalara yol açabilecek yağ ve vernik bulunmadığından yağlıboyadan daha uzun ömürlüdür. Teknik açıdan sağladığı bu yararların yanı sıra, pastel son derece ilginç bir kullanım alanı yaratır.

Pastel boya; yağlıboya ve suluboyaya nispeten daha yeni boya türüdür. 15.yy’da ilk örnekleri görülür. Genellikle desenlerin renklendirilmesinde kullanılmıştır. 16. ve17 yy’da Avrupa’da bu boyaya ilgi artar. Pek çok sanatçı bu tekniği kullanmaya başlar, Ancak 18.yy’da ayrı bir teknik olarak önem kazanmaya başlar. Bir dönem önemini kaybetmesine rağmen bilhassa Degas’ın eserleriyle tekrar canlanmıştır. Pastel boya günümüzdeki haliyle kullanımı yaklaşık 200 yıl önceye gider. Çok kişi Edgar Degas’ın balerinler tablolarına yağlıboya niyetiyle hayranlıkla bakar, ama birçoğu bunların pastel boya çalışması olduğunu bilmez. Degas, pastel boyalarla canlı ve coşkulu resimler yapmıştır. Aslında pastel boyanın tarihi, tarih öncesi devirlere dayanır. O devirlerde de mağara duvarlarına tebeşirlerle resim çiziyorlardı. 18. yy’dan bu yana da günümüzdeki gibi kullanılmaktadır. 200 yıllık çalışmalar ilk günkü canlılık ve parlaklığını korumaktadır. Pastel boyadaki rengin gücünü, boya maddeleri ile karıştırılan tebeşir oranı belirler. Yüksek oranda tebeşir karıştırılması açık ton, düşük oranda tebeşir ise koyu ton elde etmeye yarar ve böylece her rengin çok sayıda tonu elde edilebilir.

Çok kişi pasteller içindeki pigmentlerin yani boya maddelerinin, yağlıboya ve suluboyalarda olduğunu bilmez; bu boyalarla pastel arasındaki tek fark yapım işlemindedir. Yağlıboyalar, incecik toz halinde öğütülmüş boya maddelerinin yağla, suluboyalar zamklı suyla, pasteller ise bu tozların katı bir hamur oluşturana dek tebeşir ve suyla karıştırılmasından oluşur. Mat bir etkiye sahiptir. Yumuşak, canlı ve kadifemsi etkisiyle, renklerinin canlı ve parlak oluşuyla çekici olmuştur.

Birçok sanatçı pastelin bu özelliklerinden dolayı renkçi anlayışı benimsemişlerdir. Bir çeşit tutkalla (çamsakızı, yulaf lapası vs. gibi) karıştırılmış toz halindeki boya maddesinden oluşur. Genel olarak kuru ve yağlı olmak üzere iki türde üretilen pastel boya birçok boya tekniğinde olduğu gibi renkler birbirine karıştırılarak, yeni renk veya ton elde edilemez. Her rengin tonları ayrı kullanılmalıdır. Dolayısıyla iyi pastelde renk ve ton zenginliğinin geniş bir yelpaze oluşturması mutlaka aranmalıdır. Yumuşak orta ve sert kalitede üretilen pasteller konuya ve zemine göre tercih edilirler. En kullanışlısı ve renk yönünden parlak olanlar yumuşak pastellerdir. Desen çalışmalarında da ideal bir malzeme olarak dikkat çekerler.

Kuru pasteller portre çalışmalarına çok uygundur. Ancak tebeşir gibi boya vermesi (boyanın kâğıda yapışamaması) esmin çabuk bozulmasına neden olmaktadır. Çalışılan resim fixe edilmelidir. Bu noktada dikkatli olmak gerekir. Fixe işlemi resmi korurken renklerin bir kısmını da bozabilmektedir. Yağlı pastellerde ise en uygun koruma şekli camlı çerçevelerdir. Resmin nem, ısı ve toz gibi olumsuz etkilerden korunması gerekir. Camın boya yüzeyine değmemesine de dikkat edilmelidir.

Bu teknikte kullanılacak kâğıda ayrıca önem vermek gerekir. Kâğıdın yüzeyinin hafif dokulu olması önemlidir. Beyaz kâğıda pastelle çalışma yapılabileceği gibi esas olan renkli kâğıt (fon) kullanmaktır. Kullanılacak kâğıdın renginin, resmin konusu ile uyumlu olmasına dikkat etmek gerekir. Renkli kâğıdın çalışmaya önemli oranda tesir edeceği unutulmamalıdır. Bazı sanatçılar çalışmayı yapacakları kâğıdın üzerine kompozisyonun koyu lekelerini suluboya veya mürekkeple boyama yöntemini de tercih etmektedirler. Bu şekilde hazırlanmış zemin üzerine pastel boya uygulanır. Bu yöntemle istenen yerde kâğıdın açık rengi resimde fon olabilirken koyu lekelerde normalden daha koyu elde edilebilir. Yine terebentinle istenilen rengi kâğıdın üzerine ezmekte iyi bir yöntem olabilir.


Boyanın kâğıda sürülme şekli de önemlidir. Pastel boya kalem gibi tutularak çeşitli tuşlarla doku oluşturacak şekillerde kullanılabileceği gibi boya yan tutularak bilhassa geniş yüzeylerde de güzel dokular elde edilebilir. Kullanılarak azalmış boyalar bu iş için çok uygundur. Kullandığınız malzemeyi iyice tanıyıp kullanmak, kendi tercih ve tarzınıza uygun yöntemler geliştirmek önemlidir.

Çalışma için gerekli malzemeler ve dikkat edilecek hususlar;

1-Şövale ve altlık (Dik duran bir şövale pastel boya kırıntılarının kâğıt yüzeyinden aşağı dökülmesine imkân sağlar. Böylece resim yüzeyi temiz kalabilir)
2-Pastel boya Her yerde her türlü pasteli bulmak mümkündür. Profesyonel ve amatör herkes için tür, kalite, çeşitlilik, ekonomiklilik gibi. Burada herhangi bir sınırlama yok. O sizin seçiminize kalmıştır. Pastel boya, boya pigmentlerinin (toz boya) tebeşir, zamk ve suyla karışım yapılması ile elde edilir. Yağlı pastelde ise içine yapışma ve kâğıda sürülmesini, kâğıt üzerinde kalıcılığını sağlamak için çeşitli yağlar katılır.  Pasteller kapatıcı özelliği olan boyalardır. Bu nedenle su bazlı boyalardan farklı olarak, koyu renklerin üzerine açık renkleri sürme şansı verirler. Kuru pasteller içinde yağ ve vernik bulunmadığından mat görünüm verirler ayrıca kağıda bağlanması (kalıcılığı) iyi değildir. Bu nedenle çalışma sonrası   “fiksatif” adı verilen sabitleyici sprey kullanılmasında yarar vardır. Fiksatifin fazla kullanılması renklerde bir miktar değişimlere yol açabilir fakat karikatürde bu önemsenmeyecek boyutlardadır. Pastellerin toz ve kalem şeklinde değişik formlarda modelleri piyasada bulunmaktadır. Kalem pasteller ile ayrıntıları, toz pasteller ile geniş yüzeyleri istediğiniz hassaslıkta boyayıp çalışmanıza değişik form ve etkileri kolayca verebilirsiniz.
3-Fiksatif sprey (büyük-küçük) Yapılan resimlerin bozulmaması için gerekli. Çünkü yapılan resimler çerçevelenmediği sürece iyi korumalı. Birbirlerine sürtünmeleri engellenmeli. Aşrı sprey kullanımından kaçınılmalı, yoksa renklerin parlaklığı gider.
4-Fon kâğıtları (Pastel boya için özel geliştirilmiş mukavva, Bristol, Schoehler, normal fon kartonları, resim kâğıtları vb.). Dokulu kâğıtlar her zaman çok iyi etki verir. İstenilen etkiyi elde etmek için kâğıdın rengine dikkat etmek gerekir. Gri, pembe-gri, yeşil-gri, mavi-gri kâğıtlar kullanılabilir. Bu renkler gözü yormaz ve izleyiciyi dinlendirir. Çarpıcı sonuçlar elde etmek için koyu ve parlak renkli kâğıtlar üzerine parlak renkli pasteller kullanmak gerekir. Orta ton renk ve kâğıtlar en idealidir. Kâğıt seçiminde konunun rengine uygunluk da önemlidir. Örneğin deniz resmi çalışan kişi mavi-gri, yaz mevsiminde buğday tarlalarını çalışan biri sarı kâğıtları tercih edebilir.
5-Samur ve kıl fırçalar, pastel silgisi, kalemler vb.
6-Çalışma aşamaları; Pastel boyada çeşitli çalışma teknikleri vardır. Kişisel becerilerde bu tekniklerde etkilidir. Pastel boyanın tutulması kâğıt yüzeyine sürülmesi farklı yöntemleri ortaya çıkarmıştır.
Bunlar; tarama yani paralel ve çapraz çizgilerle çalışma; bu yöntemde boya darbeleri üst üste kullanılarak, yatay, dikey, çaprazlamasına, enine boyuna taramalarla ilginç sonuçlar elde edilebilir, böylece renk içinde renk kullanılmış olur. Ovalama yöntemi; bu yöntemde renkler parmakla ve ya peçete yardımıyla ovalanır. Cilalanmış gibi düz yüzeyler elde edilir. Genellikle bu yöntem kullanılmaktadır. Fakat pastel boyanın kendine özgü yapısı bozulmakta, grenler ve pütürlü yapı kaybolmaktadır. Yine de seçim size kalmış. Önemli olan çok fazla deneme yapmak. Çünkü iyi resim yapmak için çok çalışmak gerekir.
Kaynak
Lütfi Bayrak
Niğde AGSL Resim Öğretmeni

 
ISTANBUL
Reklam
 
 
 
 
 
 
Bugün 30 ziyaretçi (107 klik) kişi burdaydı!
=> Sen de ücretsiz bir internet sitesi kurmak ister misin? O zaman burayı tıkla! <=